Bir elektrik devresine uyguladığımız gerilimi ölçüp devreden geçen akıma böldüğümüzde bir sayı ile karşılaşırız.

    Volt; 40 volt, akım; 10 amp olsun:

    Volt/akım

    V/I = 4

    Gerilimi 60 volt yaptığımızda buna bağlı olarak devreden geçen akımda artacaktır. Gerilimi yine akıma oranladığımızda,

    Volt; 60 volt, akım ; 15 amp olsun:

    Volt/akım

    V/I = 4 olacaktır.

    Bir elektrik devresinde gerilim, akım değişmekte ancak oranladığımızda bize hep aynı sayıyı vermektedir.

    Bu sabit, devrede bulunan iletkenin direncini verir;

Buradan yola çıkarak; V/I = R' dir diyebiliriz. Bu matematiksel ifade ohm kanunu olarak bilinir.

    Bu ifadeden devrenin gerilimini, akımı ve direnci hesaplayabiliriz.

    Bir elektrik devresindeki her hangi bir parçanın yada devreden geçen akımın değerini ölçmek için ampermetre kullanırız.

Ampermetrenin iç direnci olabildiğince küçük alınır hatta yok denebilecek kadar küçüktür. Bunun nedeni tahmin ettiğiniz gibi akımın dirençle karşılaşmaması ve tüm akım değerinin doğru ölçülmesi içindir. Ampermetre akımı ölçmek için elektrik devresine seri bağlanır.

     Elektrik devresindeki her hangi bir bölümün gerilimini ölçmek için voltmetre kullanırız. Voltmetre gerilimi ölçülecek devre elemanı ya da elemanlarına paralel bağlanır. Ampermetrenin aksine voltmetrenin iç direnci oldukça büyük alınır. Bu nedenle devre çözümlemelerinde voltmetre yokmuş gibi çizimlerinizi basitleştirebilirsiniz. Voltmetre devre elemanlarından ikisinin ucuna paralel bağlı ise göstereceği değer iki devre elemanının toplam potansiyeli olacaktır.

      Reosta ayarlanabilir direnç demektir. Devreden az akım geçmesini istiyorsak reostanın kolunu kullanılan telin boyunu arttıracak ölçüde sağa ya da sola çekeriz. Direncin değerinin telin boyu ile doğru olduğunu unutmayın.

   Yukarıda oluşturduğumuz ohm kanunundan yararlanarak;

   V/I = R buradan 

   R= V/I şeklinde de yazabiliriz.

   Direncin nelere bağlı olduğunu birlikte bulalım.

Aynı boy ve kalınlıkta farklı elementlerden oluşan iletken teller alarak bunlardan akım geçirip ampermetre ile ölçtüğümüzde, geçen akım değerlerinin birbirinden farklı olduğunu görürüz.Bunun nedeni değişik elementlerden oluşan iletkenlerin direncinin birbirlerinden farklı olmasıdır. 

   Bunu özdirenç olarak adlandırırız.

   İletkenin öz direnci büyükse direncide büyük olacak, öz direnci küçükse direncide küçük olacaktır. Yani öz direnç dirençle doğru orantılıdır.

Aynı elementen yapılmış aynı kalınlıkta fakat farklı uzunlukta iletken teller aldığımızda uzunluğu ok olan iletkenden az akım geçtiğini görürüz.

    İletken tel uzadıkça direncide büyüyecek, telin boyu kısaldıkça direnci de azalacaktır. Yani direnç iletkenin boyu ile de doğru orantılıdır.

Aynı elementten, aynı boyda fakat kalınlıkları ( kesitleri ) farklı iletken teller alıp aynı akımı geçirdiğimizde ince telden az, kalın telden çok akım geçtiğini gözleriz.

    Buradan telin kesiti kalınlaştığında direnci azalır, telin kesiti azaldığında direnci artar. Yani iletkenin kesiti ile direnç arasında ters orantı vardır.

Dirençle doğru orantılı olanları çarpar, ters orantılı olanları bölersek karşımıza; R =ρ.l /A matematiksel ifadesi çıkar.

Şimdi evlerinizde kullandığınız ampullerin içerisine biraz daha dikkatli bakarsanız. Ampuldeki telin olabildiğince ince ve spiral sarılarak olabildiğince uzun olduğunu göreceksiniz. Bunun nedeni direnci büyüterek geçen akımın daha fazla ısıya dönüşmesini sağlamaktır.